ontwikkelingsmateriaal
In groep 1 en 2 wordt veel gebruik gemaakt van ontwikkelingsmateriaal. Dit zijn materialen die een bepaalde ontwikkeling kunnen stimuleren. Dit kan zijn: tellen, taal, kleuren, begrippen, vormen, etc. Op deze pagina bespreek ik verder leuke spellen die ook nog eens leerzaam zijn.
Welke ontwikkelingsmaterialen en tips worden hier gegeven?
knijpkaarten - kralenplanken - leerzame spellen - ontdekkast met ontdekdozen - puzzels - stappenplannen
Er zijn twee leuke spellendozen uitgebracht van Bobo; Hoera, ik ben 4! en Hoera, ik ben 5!
Deze spellendozen zijn goed om thuis te gebruiken en samen een spel te spelen. Een hele leuke tip als verjaardagscadeau! En daarna natuurlijk een jaar lang speelplezier!
Ook voor gebruik in groep 1 en 2 is het een waardevolle aanvulling van het spelletjesbestand. Mede doordat er in elke doos heel veel leuke, leerzame en gevarieerde spelletjes zitten. Deze spelletjes zijn goed te gebruiken door een groepje kinderen zelf maar ook als extra oefenstof voor het herkennen van getallen, letters en het tellen.
Wat zit er in de dozen?
In Hoera, ik ben 4 zit:
- Getallen memo; ronde memorykaartjes met verschillende moeilijkheidsfactoren: dezelfde cijfers bij elkaar zoeken of de hoeveelheid koppelen aan het cijfersymbool. Door de vorm van de kaartjes kunnen de kinderen zien welke bij elkaar past. Als kinderen het te moeilijk vinden, kunnen ze ook heel goed de puzzelstukjes bij elkaar zoeken en passen. Dan leren ze alsnog de cijfers herkennen.
- Bobolino; Het spel waar de Bobofiguren, in onderdelen, door het gooien met een dobbelsteen weer bij elkaar gepuzzeld moeten worden.
- Wijzerspel; Een spel waar elke speler muntjes krijgt. Door te draaien aan de wijzer, komen muntjes op de rand van het spelbord te liggen. Wie alle muntjes kwijt is, heeft gewonnen!
- Kleuren-dobbelspel; Door te dobbelen met een dobbelsteen mag telkens een vakje op een kleurplaat gekleurd worden met dezelfde hoeveelheid stippen. Voor gebruik in de klas wel even wat extra kleurplaten kopiëren.
- Kleuren vinden; De speler gooit met de dobbelsteen. Daarna mag je de hoeveelheid muntjes pakken die gegooid is en daar voorwerpen bij zoeken die dezelfde kleur hebben. Een leuk interactief spel dat in klein verband heel goed gespeeld kan worden!
In Hoera, ik ben 5 zit:
- Sommen memo; Dit spel kan door een kind alleen gespeeld worden door drie kaartjes bij elkaar te zoeken die dezelfde kleur hebben en daar een som van te maken. Door met meerdere kinderen dit spel te spelen, kan er een memoryspel gespeeld worden. De kinderen zoeken steeds twee kaarten van dezelfde kleur bij elkaar. Bij twee dezelfde mag diegene die ze heeft gepakt, beide kaarten houden. Pak je later nog een kaart van die kleur dan is die ook voor jou. Zo kun je de som compleet maken.
- Letterkwartet; Een succesnummer in mijn klas. Kwartet vier kaarten met dezelfde kleur bij elkaar maar met verschillende beginletters . Een hele goede oefening voor kinderen die de letters willen leren en benoemen.
- Alfabetpuzzel; Met deze puzzel kunnen een maar ook meerder kinderen helpen met het in elkaar puzzelen van het alfabet.
- Bobo’s verjaardagsspel; Dit is een variatie op het ganzenbordspel. De opdrachten zijn alleen gebaseerd op de verjaardag: een verjaardagsliedje zingen, iets lekkers uitdelen, klap zo vaak in je handen als je oud bent. Heel leuk om te doen als iemand jarig is maar een kind wil heel graag altijd een beetje jarig zijn!
Bij de beide spelen zijn
velletjes met stickers toegevoegd. Voor thuis kunnen deze stickers
gebruikt worden als een rapport, kan een kind een spel doen, dan komt er
een sticker in het rapportboekje. Een extra stimulans, mocht dat nog
nodig zijn.
Door het gebruik van de Bobo plaatjes bij de spelen, is het herkenbaar
voor kinderen die het blad Bobo lezen.
De twee dozen zijn voor de
kinderen uitdagend en leerzaam. Maar ook ontspannend en leuk! Ik heb de
beide dozen in de klas gebruikt en na enige uitleg bij de verschillende
spelletjes, kunnen ze er goed zelfstandig en in groepjes mee spelen. Ze
vinden het erg leuk om te doen en zijn gemotiveerd.
Sommige kinderen hebben moeite met het herkennen van cijfers en letters.
Met deze kinderen heb ik de spelletjes in tweetallen gespeeld. Hierdoor
waren ze toch heel betrokken bezig met cijfers en letters en als
kinderen iets leuk vinden, gaat het leerproces vaak een stuk beter.
Sommige kinderen die al zes
zijn, voelden zich wel meteen te groot om met een doos te spelen die:
Hoera, ik ben vijf heet. Toch won het enthousiasme voor het spel het van
de titel van de doos.
De speldozen zijn geschikt voor thuis maar ook zeker in de klas! Veel
spelplezier gewenst!
Een spel waar de kinderen in mijn klas veel plezier aan beleven is: Kikker speelt tikkertje. Dit spel kan zowel binnen als buiten gespeeld worden doordat het spelbord een plastic kleed is. Daarop komen de spelfiguren. Deze spelfiguren zien er geweldig uit: prachtige figuren van Kikker, Varkentje, Haas, Eend en Rat. Het spel kan door vijf kinderen worden gespeeld. Er is een grote dobbelsteen bij waarmee gegooid kan worden. Als de spelfiguren op een vakje staan, waar ze zelf opstaan, mogen ze nog een keer gooien. Als een ander op het vakje staat, moet deze weer terug naar dat vakje waar een plaatje van dat figuur op staat. Zo komen ze steeds vooruit. Uiteindelijk komen ze bij de boot uit. Wie precies in de boot belandt, heeft gewonnen. De spelregels zijn simpel en daardoor voor jonge kinderen heel goed te begrijpen. Ik heb het spel in de klas gespeeld met groep 1 met begeleiding. De meeste kinderen wilden direct weer nadat het spel was afgelopen. Dat is toch een goed teken. De kinderen van groep 2 kunnen dit spel heel goed zelfstandig spelen doordat de spelregels heel duidelijk zijn.
Bij het spel zitten ook buttons waarmee allerlei tikspelletjes gedaan kunnen worden nadat de buttons opgedaan zijn. Er zijn heel wat mogelijkheden denkbaar. In de gebruiksaanwijzing zijn al vijf variaties aangegeven. De buttons zijn heel goed te gebruiken bij een gymles, bij het buitenspel, etc.
Het is echt een ideaal spel om in de klas te gebruiken maar ook zeker om thuis te spelen met de kinderen!
In de klas heb ik een ontdekkast gemaakt. Deze kast biedt heel veel mogelijkheden om kinderen met van alles te laten experimenteren en ontdekken. De materialen zitten in ontdekdozen en kunnen worden afgewisseld. Klik hier voor veel informatie over de ontdekkast.
Een puzzel is ontwikkelingsmateriaal. Kinderen die veel en graag puzzelen hebben over het algemeen goed ruimtelijk inzicht, kunnen logisch denken wat weer belangrijk is om goed te leren rekenen. Ook vergt het nogal wat concentratie en doorzettingsvermogen. Het is voor kinderen dus wel belangrijk om te puzzelen. Toch doet niet iedereen dit graag. Marleen stuurde de volgende tip naar me toe:
Omdat de kleuters in mijn klas niet zo graag puzzelden heb ik de puzzelrups ingevoerd, het lijf bestaat uit 5 kleuren.
Elke kleur komt overeen met een bepaald aantal stukjes puzzel, b.v. geel (puzzel tot 20 st), oranje (puzzel tot 35 st)....de bedoeling is dat de kinderen vorderingen maken bij het puzzelen,ieder op zijn eigen tempo,om ze te belonen als ze gevorderd zijn, krijgen ze van mij een kleine puzzelrups in de kleur van het stukje lijf waar ze in terechtgekomen zijn (het is een soort puzzeldiploma )
De puzzeldozen zijn ook gemarkeerd met dezelfde
kleuren en staan netjes in de rek die ook dezelfde kleuraanduiding
heeft,hopelijk kan ik nog vele kleuters extra motiveren om te
puzzelen!!! In mijn klas puzzelen ze als nooit tevoren!!!
Bedankt voor de tip, Marleen. Ik denk dat heel wat mensen dit gaan uitproberen.
Van Christel Philtjens ontving ik een
stappenplan die je kan gebruiken om kleuters de principes van puzzelen
uit te leggen. Het ziet er zeer duidelijk uit. Bedankt Christel!
Download hier het
stappenplan.
In mijn eigen klas waren de kinderen ook niet
echt aan het puzzelen.....en als ze het deden maakten ze vaak steeds
maar dezelfde. Daarvoor heb ik nu bij elk project een aantal puzzels op
de kijktafel liggen. Voor elke puzzel krijgen ze een sticker op een
puzzelstukje. Hebben ze alle puzzels gemaakt dan mag het puzzelstukje
mee naar huis. Dat werkt ook goed.
Marianne Buist maakt dit puzzeldiploma
Ook dit puzzeldiploma kun je gebruiken:
Puzzeldiploma.
Ik heb dit diploma op drie verschillende kleuren gekopieerd en als de
kinderen acht puzzels van een kleur hadden gemaakt, mochten ze voor elke
puzzel een hokje kleuren en voor acht puzzels kregen ze een sticker en
mocht het diploma mee naar huis.
Knijpkaarten, Er is een 'nieuw' materiaal, het
werkt als volgt: Print de kaarten uit en plak ze beiden op een A4 (één
op de voorkant en één op de achterkant). De leerling krijgt een kaart en
6 verschillende kleuren wasknijpers. De leerling kijkt aan de linkerkant
van de kaart voor de 'vraag' en geeft aan de
rechterkant het antwoord door daar de juiste kleur wasknijper op te
plaatsen. Aan de achterkant kan de leerling zien of de kaart goed
gemaakt is.
Ik gebruik de knijpkaarten meestal in groep 2.
Als we met een groepje bij elkaar aan de werktafel zitten, laat ik ze de
knijpkaarten maken en controleer het samen. Voor elke knijpkaart die ze
maken krijgen ze een stempel op de knijpkaarten - controlekaart.
Je kunt hier de
knijpkaarten - controlekaart downloaden.
Kralenplanken
Kralenplanken worden veel gebruikt in
onderbouwgroepen. Ze zijn goed voor de ontwikkeling van
de fijne motoriek (pincetgreep) maar ook voor de reken/wiskunde
ontwikkeling. De kinderen moeten immers regelmatig tellen welke kraal op
welke plek moet komen. Kinderen maken graag gebruik van de verschillende
kralenplanken - voorbeelden.
Deze week ben ik begonnen met een ander idee. Ik heb de kinderen een
papier gegeven waarop een lege kralenplank stond. Hierop mochten ze zelf
een kralenplank ontwerpen. Daarna werd deze plank nagelegd. De kinderen
zijn helemaal enthousiast aan de slag gegaan.
Mariska maakte voor het zelfstandig werken in haar klas stappenplannen bij allerlei materialen: